De feestdagen zijn achter de rug. Tijd om terug te kijken. Gesprekken met vrienden en familie. Kerstdiners zijn achter de rug: amuse met een aperitief, voorgerecht met een glaasje wit, spoom, hoofdgerecht met een glaasje rood, fles leegmaken voor het dessert, nog een flesje voor de zekerheid, een toetje met een lekker glaasje dessertwijn en tot slot koffie met cognac. De chauffeurs drinken niet of nauwelijks. Ik merk dat je iets positiefs kunt bijdragen als je je omgeving wilt veranderen. En er is best wat bijval als het gaat over drinken en rijden als slechte combinatie. Waarschijnlijk ontwikkelt dit zich nog wel verder de komende tijd. Leuk om te zien.
Na het eten staan de mannen bij de vuurkorf. Terugblikken en vooruitblikken. Khadaffi, proces Wilders, voetbal; FC Twente in het bijzonder, auto’s en drank. En ook de combinatie auto’s en drank. Een collega van mij is aangehouden terwijl hij, handheld, zat te bellen in de auto. Groot verhaal, aangedikt. Terwijl hij werd aanhouden liet hij de telefoon expres op de grond vallen. De persoon aan de lijn heeft het hele politierelaas kunnen horen. Hilariteit.
Een kennis is aangehouden vlak voor onze stad en kon de politiefuik niet meer ontwijken. Afrit van de snelweg. Blazen en hij had niets gedronken. Toch spannend omdat hij tot aan het blazen niet wist waarom hij staande werd gehouden. Extra alcoholcontroles rondom de feestdagen. En dan, je kunt er op wachten. Er komt altijd wel iemand met het ‘Blik op de Weg / meetapparatuur-is-onbetrouwbaar-verhaal’. Nu ook. “Ken je die uitzending van Blik op de weg? Die gast dronk zo tien biertjes en toen blies hij nog steeds geen alcohol”. Meestal is er een medestander. Nu ook. “Ja, de apparatuur die de politie gebruikt is gewoon heel onbetrouwbaar”. En soms komt er nog iemand overheen die dat kan duiden. Meestal een ouder iemand. Nu ook. “Dat komt, omdat de blaasapparatuur van de politie zo is afgesteld dat ze niet onterecht mensen beschuldigen. Daarom, als je wat groter bent (de verteller wrijft lachend over zijn buik) kom je altijd goed weg”.
Nu de feiten. Kort na de uitzending van Blik op de Weg, is in opdracht van het Ministerie van Justitie een onderzoek ingesteld. Leuk rapport om eens te lezen (Mathijsen en Twisk, 2001). In mijn optiek een simpel maar degelijk onderzoekje dat de auteurs hebben opgezet om het Blik op de Weg onderzoek te valideren. Achttien proefpersonen hebben exact nagebootst wat in die Blik op de Weg uitzending is gedaan. Veel eerder dan in de uitzending blijken die proefpersonen ‘P’ te blazen: alcohol’. De man in de uitzending was erg groot. Misschien een uitzondering? Dat kan; afhankelijk van lichaamsgewicht, maar ook eerder genuttigd voedsel, kan alcohol langzamer worden opgenomen. Ik vraag mij wel af hoe de makers van Blik op de Weg nu terugkijken op hun eigen uitzending. Als verkeersveiligheid je ‘core business’ is, zou je gedegen onderzoek moeten doen om een representatief beeld te geven.
Afsluitend. Interessant om te lezen in het rapport van Mathijsen en Twisk: het risico op een verkeersongeluk neemt exponentieel toe naarmate je alcohol hebt geconsumeerd. Na een paar drankjes wordt de kans op een ongeluk per extra gedronken drankje bijna verdubbeld. Dus elk drankje meer, is dubbel kans op een ongeval. Goed om je te realiseren en de ‘Blik-op-de-weg-vriend’ met een korreltje zout te nemen.
Een veilig en gezond 2012 gewenst!
Er zijn nog genoeg interessante invalshoeken voor dit thema. Leest en discussieert u mee?
Joris van Hoof is docent en onderzoeker aan de Universiteit Twente. Zijn expertise is alcoholgebruik en ander risicogedrag vanuit een gedragswetenschappelijk perspectief. Maandelijks schrijft hij een column voor de website www.alcomobilisme.nl.
Bron: Mathijsen & Twisk, 2001. Opname en afbraak van alcohol in het menselijk lichaam. Leidschendam: Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid SWOV.
